16 قازان, 16:01 558 0 جاڭالىقتار ءTúrkىstan International Political Weekly

"نەگە ءبىز جەك كورەمىز؟"

ادام دنق-سىنداعى اگرەسسيا: ستيۆەن سپيلبەرگ دەرەكتى ءفيلمىن Discovery Channel ارناسى ءۇشىن ءتۇسىردى

"نەگە ءبىز جەك كورەمىز؟" اتتى تەلەحيكاياسى ادامداردىڭ دۇشپاندىق مىنەز-قۇلقىنىڭ سەبەپتەرىن ىزدەۋگە باعىتتالعان.

وركەنيەتتىڭ بۇكىل تاريحىندا جەك كورۋشىلىك پەن وشپەندىلىك ادامي قارىم-قاتىناستاردىڭ اجىراماس بولىگى بولدى. حولوكوستتىڭ قورقىنىشتارىنان نەمەسە رۋانداداعى گەنوتسيدتەن، ميلليونداعان ادامدار جاپپاي قىرىلۋىنان باستاپ، مەكتەپتەردەگى، ويىن الاڭدارىنداعى نەمەسە الەۋمەتتىك جەلىلەردەگى الىمجەتتىك پەن قورلاۋعا دەيىنگى جەككورۋشىلىك ءار ءتۇرلى بولۋى مۇمكىن. بىراق بارلىق ادامدار ونى سەزىنۋگە قابىلەتتى بولعانىمەن، بۇل ەموتسيالاردىڭ پايدا بولۋ جانە دامۋ مەحانيزمدەرىن شىن مانىندە جەتە تۇسىنە بەرمەيدى. وسى اگرەسسيا سەبەپتەرى 14 قازان، دۇيسەنبى كۇنى Discovery Channel ارناسىنىڭ ەفيرىنە شىققان "نەگە ءبىز جەك كورەمىز؟" اتتى جاڭا دەرەكتى جوباسىندا كورسەتىلگەن.

سەريالدىڭ اتقارۋشى پروديۋسەرلەرى – «وسكار» سىيلىعىنىڭ يەگەرلەرى الەكس گيبني مەن ستيۆەن سپيلبەرگ، ال رەجيسسەرلەرى – "ەممي" سىيلىعىنىڭ يەگەرلەرى گيتا گەندبحير مەن سەم پوللارد،. "نەگە ءبىز جەك كورەمىز؟" جوباسىنىڭ ماقساتى – جەك كورۋدىڭ العاشقى سەبەپتەرىن ىزدەۋ، ويتكەنى بۇل وسىنداي اگرەسسيامەن كۇرەسۋ مۇمكىن بە، بولاشاقتا ونىڭ تارالۋىنا جول بەرمەۋگە بولا ما دەگەن سۇراقتارا جاۋاپ بەرۋگە كومەكتەسەدى. تەلەحيكايا التى بولىمنەن تۇرادى جانە ءار ەپيزودتا ساراپشىلار، سونىڭ ىشىندە عالىم-كوگنيتيۆيست لوري سانتوس، انتروپولوگ-ەۆوليۋتسيونيست برايان حەير، جۋرناليست جانە جازۋشى دجەلاني كوبب، ەكسترەميزم ماسەلەلەرى جونىندەگى ساراپشى ساشا گاۆليچەك، حالىقارالىق كريمينالدىق ادۆوكات پاتريتسيا ۆيزەر سەللەرس جانە نەيروبيولوگ ەميل بريۋنو بولادى. جوبا الدىڭعى قاتارلى جۋرناليستيكانىڭ كومەگىمەن، پسيحولوگيا، بيولوگيا جانە نەيروبيولوگيا سالاسىنداعى تەرەڭ تاريحي تالداۋ مەن جاڭاشىل زەرتتەۋلەرگە سۇيەنە وتىرىپ، وشپەندىلىكتىڭ ەۆوليۋتسيالىق نەگىزىن جانە ونىڭ ادامزات تاريحىنىڭ بارلىق كەزەڭىندە ادامدار مەن قوعامعا ىقپالدى اسەرىن باياندايدى.

"نەگە ءبىز جەك كورەمىز؟" كارتيناسى كۇندەلىكتى ومىردە جەك كورۋدىڭ ءارتۇرلى جاعدايلارىن قاراستىرادى: الەۋمەتتىك جەلىلەردەگى وشپەندىلىك ريتوريكاسى، ساياسي كوزقاراستار، ءدىني، ۇلتقا قاتىستى الەۋمەتتىك نانىم-سەنىمدەر جانە سپورتتىق جارىستار بارىسىنداعى جاي باسەكەلەستىكتەن تۋعان جانجال. جالپى سپورت – بۇل ادامداردىڭ توپتىق تۇرعىدان ويلاۋىن قابىلداۋ مەن ولاردىڭ مىنەز-قۇلقىن قالىپتاستىرۋداعى ەڭ ءيلليۋستراتيۆتى مىسالداردىڭ ءبىرى. ءبىر كومانداعا دەگەن ماحاببات پەن ادالدىق ونىڭ قارسىلاستارىنا جەككورۋشىلىك تۋدىرادى — ىشكى تۇيىقتىقپەن جانە ەرەكشەلىكپەن سيپاتتالاتىن، ادەتتە باسقا توپتارعا وشپەندىلىكپەن كورىنىس تاباتىن توپتىق وقشاۋلانۋ نىسانى ترايباليزم دەپ اتالادى. "فۋتبول جانكۇيەرلەرى، ادەتتە، باسقا توپتارعا قاراعاندا ترايباليزمگە بەيىم. بۇل رەتتە اگرەسسيا تەك قارسىلاستارعا عانا ەمەس، باسقا كوماندالاردىڭ جانكۇيەرلەرىنە دە باعىتتالعان. بۇل فەنومەن باسەكەلەستىك قانا ەمەس، جەك كورۋشىلىكتى دە تۋىنداتاتىنىنا ايعاق بولا الادى", – دەيدى Discovery Channel

جوباسىنىڭ ساراپشىسى، كوگنيتيۆيست لوري سانتوس. عالىم، سونداي-اق فاناتتار اراسىنداعى قاقتىعىستار مەن قازىرگى ساياسي كۇن تارتىبىندەگى پاراللەل جاعدايلاردى دا اتاپ ءوتتى: «ساياسي سەنىم ترايباليزمگە كوبىرەك تارتىلادى. «ءبىز» جانە «ولار» ۇعىمدارىنىڭ اراسىنداعى الشاقتىق ۇنەمى ارتا تۇسەدى، بۇل كۇن سايىن تەرەڭىنە تارتا بەرەدى جانە ءترايباليزمنىڭ جيىركەنىشتى بەلگىلەرىن سىڭىرەدى».

سونىمەن قاتار، "نەگە ءبىز جەك كورەمىز؟" تەلەحيكاياسىندا قاتىگەز قاقتىعىستاردى باسۋعا جانە قاۋىپتى الەۋمەتتىك اداسۋشىلىقتارعا قارسى تۇرۋعا ۇمتىلاتىن باتىل ادامدار تۋرالى دا كورسەتىلەدى. جوبا بۇرىنعى تەرروريستەر مەن گەنوتسيد وقيعالارىنىڭ تاريحى مەن تاعدىرىن قاۋزايدى. بۇل كارتينا، سونداي-اق ۇنەمى وشپەندىلىكپەن ءومىر سۇرگەن ادامداردىڭ جەكە اڭگىمەلەرىن قامتيدى، مىسالى، دۇشپاندىق كوزقاراستاعى توپتىڭ مۇشەسى ونىڭ بالا كەزىندە «پيكەتكە شىعىپ، توزاققا تۇسەتىندەرىن ايتقانىن» ەسىنە الاتىندىعىن اڭگىمەلەيدى. سونىمەن بىرگە، تەلەحيكايا كورەرمەندەردى جەك كورۋشىلىك سەنىمدەرى وزدەرىن قىلمىستارعا يتەرمەلەگەن ادامدارمەن تانىستىرادى، ال ولاردىڭ تۇرمەدە وتىرعاندارى سونداي اۋىر جانە وكىنىشتى. الايدا، اقىر سوڭىندا، بۇل ادامدار وزدەرىنىڭ قاتەلىكتەرىنەن ارىلىپ، وزدەرىن سونداي يدەولوگيادان ءبولۋدى ۇيرەنەدى.

"نەگە ءبىز جەك كورەمىز؟" جوباسى زەرتتەيتىن ماسەلەلەر بۇگىنگى كۇنى ەشقانداي وزەكتىلىگىن جويمايدى، – دەيدى Discovery دەرەكتى كونتەنتى برەندىن دامىتۋ جونىندەگى ديرەكتور نەنسي دەنيەلس، – Discovery الەكس گيبني مەن ستيۆەن سپيلبەرگ سياقتى اتى اڭىزعا اينالعان رەجيسسەرلەرمەن جانە ولار جيناعان كوماندامەن ءبىزدىڭ زامانىمىزداعى اسا ماڭىزدى تاقىرىپتى زەرتتەۋگە مۇمكىندىك تۋعانىن ماقتان تۇتادى. سالماقتى عىلىم بىزگە وتە قاجەت ءبىلىم بەرەدى جانە جوبادا ايتىلعان اڭگىمەلەر ءۇمىت سىيلايتىنىنا سەنىمدىمىن».

"ادام تابيعاتىنىڭ ءتۇپ تامىرىندا جاتقان دۇنيەمەن تانىسۋ – بۇل تەك وزىڭە ءتان قىزىقتى پروتسەسس قانا ەمەس، سونىمەن قاتار كىم ەكەنىمىزدى ءتۇسىنۋدىڭ قاجەتتى قۇرامداس بولىگى. "نەگە ءبىز جەك كورەمىز؟" تەلەحيكاياسى جاي عانا بولعان وقيعانى ءتۇسىرىپ قانا قويماي، ءبىزدىڭ جەك كورۋشىلىگىمىزدىڭ سەبەپتەرىن عىلىمنىڭ كومەگىمەن جانە جالپى ءاربىر ادامعا ءتان سەزىمدەردىڭ اسەرىمەن زەرتتەيدى. ءبىزدىڭ دنق-داعى جەك كورۋشىلىك، ەگەر ءبىز قانداي دا ءبىر تۇردە نەمەسە باسقاشا ارەكەت ەتەتىنىمىزدى تۇسىنەتىن بولساق، مىنەز-قۇلقىمىزدى دا وزگەرتە الامىز. بۇعان تەك ادام عانا قابىلەتتى، بۇل ادامدار عانا جاساي الاتىن قۇبىلىس", - دەلىنگەن الەكس گيبني مەن ستيۆەن سپيلبەرگتىڭ بىرلەسكەن مالىمدەمەسىندە.

سوڭعى جاڭالىقتار