14 قازان, 20:43 335 0 جاھان انار لەپەسوۆا

كەدەيلىكپەن كۇرەستىڭ ءتيىمدى جولىن ۇسىنعان عالىمدارعا نوبەل سىيلىعى بۇيىردى

بيىل ەكونوميكادان الفرەد نوبەل اتىنداعى بەدەلدى سىيلىقتى ابيدجيت بانەردجي، ەستەر ديۋفلو جانە مايكل كرەمەر جەڭىپ الدى، دەپ حابارلايدى ەلوردا ينفو BBC-گە سىلتەمە جاساپ.

ولار كەدەيلىكپەن كۇرەسۋدىڭ تاجىريبەلىك ءتاسىلىن جۇرگىزگەنى ءۇشىن وسى ماراپاتقا يە بولدى. «وسى جىلدىڭ لاۋرەاتتارى الەمدە كەدەيلىكپەن كۇرەستىڭ ەڭ ءتيىمدى جولدارى قانداي دەگەنگە سەنىمدى جاۋاپ الۋدىڭ جاڭا ءتاسىلىن ۇسىندى»، – دەلىنگەن شۆەتسيالىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ مالىمدەمەسىندە.

وسى جىلدىڭ «نوبەل» اپتالىعىنىڭ العاشقى بەس كۇنىندە اقش-تان (بەس لاۋرەات، ونىڭ بىرەۋى جارتىلاي كانادالىق), شۆەيتساريادان (ەكى), جاپونيادان، ۇلىبريتانيادان، ەفيوپيادان جانە اۆستريادان ء(بىر لاۋرەاتتان) عىلىم جانە مادەنيەت قايراتكەرلەرى بەدەلدى سىيلىقتارعا يە بولدى.

ايتارلىعى، بىلتىر ادەبيەت سىيلىعى ەشكىمگە تاعايىندالماعان بولاتىن. بيىل پولياك اقىنى جانە جازۋشى ولگا توكارچۋك وتكەن 2018 جىلدىڭ لاۋرەاتىنا يە بولدى. ەكونوميكادان «نوبەل» 1969 جىلدان باستاپ بەرىلەدى. بىلتىر شۆەتسيانىڭ ورتالىق بانكى سىيلىقتى قارجىلاندىرۋ ءۇشىن الفرەد نوبەلدىڭ قورىنا قاجەتتى سومانى اۋدارعان بولاتىن. سول سەبەپتى ونىڭ تولىق اتاۋى «الفرەد نوبەلدى ەسكە الۋ ءۇشىن ەكونوميكادان ريكسبانك سىيلىعى» دەپ اتالادى.

ەكونوميكادان الفرەد نوبەل سىيلىعى 1968 جىلى شۆەد مەملەكەتتىك بانكىمەن بەكىتىلگەن. بىراق ول 1895 جىلى نوبەلدىڭ وسيەت ەتىپ كەتكەن نەگىزگى بەس سىيلىعىنىڭ قاتارىنا جاتپايدى. بۇل ماراپاتتى جىل سايىن كورولدىك عىلىم اكادەمياسى تاپسىرادى، ونىڭ سوماسى، قالعان سىياقىلاردىڭ سوماسى سياقتى توعىز ميلليون شۆەد كرونىن (شامامەن 900 مىڭ دوللار) قۇرايدى. الايدا بۇل سىيلىق تا سول ەرەجەلەر بويىنشا بەرىلەدى.

ەكونوميكا سالاسىنداعى سىيلىق الفرەد نوبەل قايتىس بولعان كۇنى، ياعني 10 جەلتوقساندا ستوكگولمدە وزگە جەڭىمپازدارمەن بىرگە تاپسىرىلادى. ايتا كەتەيىك، ماسساچۋسەتس تەحنولوگيالىق ينستيتۋتىنىڭ مامانى فرانتسۋز ەستەر ديۋفلو «نوبەلگە» يە بولعان ەكىنشى ايەل اتانىپ وتىر. ال العاشقىسىنا 2009 جىلى امەريكالىق ەلينور وستروم ەكونوميكالىق باسقارۋعا جۇرگىزگەن تالداۋ جۇمىسىنىڭ نەگىزىندە جەڭىپ العان.

سوڭعى جاڭالىقتار