Көпке мәлiм, "Сен саясатпен айналыспасаң, саясат сенiмен айналысады" деген қанатты сөз бар. Әдетте бiзде бiреулер "саясат" десең, көз алдына оппозицияны елестетедi. Дұрысында саясатпен айналысқанның бәрiнiң бiрдей ресми билiкке қарсы болуы мiндеттi емес. Әңгiме өзiңнiң қоғамдық қарымың мен бiлiм-бiлiгiңдi iс жүзiнде танытуда.

Айта-айта жауыр болған тiл мәселесiн ендiгi он жылдықта шешiп қалатын түрiмiз бар. Бұл жолғы қабылданатын бағдарлама нақты мiндеттер мен шынайы жоспарларға негiзделетiн сияқты. Бұлай деуiмiзге басты себеп — "Тiлдердi қолдану мен дамытудың 2011-2020 жылдарға арналған мемлекеттiк бағдарламасын" талқыға салған үкiмет мүшелерi бәз баяғыдай салғырт емес, еңселерiн тiктеп, Қазақстанның болашағы – қазақ тiлiнде екенiн өктем үнмен жеткiзуге тырысты.

Сонымен, Батыр Бауыржан Момышұлының халық күткен 100 жылдық мерейтойы Жамбыл облысындағы туған жерiнде, алдағы қыркүйек айының 15-17 күндерi өтетiн болды. Тасқындап жеткен ақпараттарға құлақ түрсек, Баукеңнiң ауылында алпыс киiз үй тiгiлiп, ат шаптырып, бәйге жарыстыратын көрiнедi. Иә, бұл той баршаның қуанышы болары анық.

Қуаңшылық қаупi сейiлер емес. Маусымнан берi басылмай тұрған шаңды дауыл мен құрғақшылық егiстiк алқаптарына зиянын оңдырмай тигiзуде. Онсызда шөлейт зонасы басым Қазақстан аумағы жауын-шашынның аздығынан мол түсiмнен күдер үзiп отыр.

"Түркiстан" халықаралық газетiнiң өткен санында (№29, 22-шiлде) "Алтын төңiрегiндегi дау-дамай" атты мақала жарық көрдi. Мұнда ресейлiк алпауыт "Полюс Золото" және қазақстандық алып KazakhGold компаниясының бұрынғы акционерлерi Асаубаевтар отбасының арасындағы iс туралы жазылған болатын. Лондон сотында ақиқатын iздеп аласұрған екi топтың алдында 450 миллион доллардың келешегiн шешу тұр.

Индустрия және жаңа технологиялар министрлiгiнiң кеңейтiлген алқа мәжiлiсiнде министрлiктiң биылғы 6 ай iшiндегi атқарылған жұмыстарына есеп берiлдi. Қайтадан жасақталған жаңа құрамның бұл алғашқы отырысы. Алқалы жиында мәлiм болғандай, өнеркәсiп өндiрiсi өсiмi 11 пайызға жеткен.

Әлемдiк экономикаға төнген дефолт, рецессия қаупi әлi толық сейiлген жоқ. Жуырда халықаралық сарапшылар қауымы банкротқа ұшырайтын елдер тiзiмiн қайта түздi.

Үкiмет қабылдаған "Бизнестiң жол картасы – 2020" кәсiпкерлiктi қолдау бағдарламасының жүзеге асып жатқанына көп бола қойған жоқ. Соның нәтижесiнде кәсiпкерлер БТА Банктен жетi пайыздық жылдық жеңiлдiкпен несие алуға мүмкiндiк алды. БТА Банктiң Басқарушы директоры Марлен Жәкежанов елiмiздегi кәсiпкерлерге қолдау көрсетудiң тиiмдi жолдары туралы ойларымен бөлiстi.

2009 жылғы қор рыноктарының дүниежүзiлiк индекстерiнiң едәуiр төмендегенi 2010 жылғы сәуiр-мамыр айларында-ақ байқалған. Бұдан қазақстандық зейнетақы қорлары, халықаралық инвесторлар да залал шектi. Зейнетақы қорлары салымшыларының тыныштығы үшiн атап айтқымыз келетiн дәйек — терiс инвестициялық табыс кезiнде инвестициялық табыстан алынатын 15%-дық комиссия тек шығындарды жақсы инвестициялық табыспен толық жауып тастағаннан кейiн ғана аударылады.

Қазақстанның дзюдодан ұлттық құрама командасы Тунис жерiнде өткен "Гран-при" жарысында жалғыз ғана қола медальмен оралғаны мәлiм. Бұл жағдайды бапкерлер мен мамандар жай ғана сәтсiздiк деп бағалағанымен де көңiлде күдiк басым. Алда келе жатқан жазғы Азия ойындары мен Әлем бiрiншiлiгiнде дәл осындай оқиға қайталанып жүрмей ме? Жалпы қазiргi күндегi дзюдомыздың халi қандай деген мәселелер жанкүйер қауымды бейжай қалдыра алмайды.

Осы күнге дейiн жыры бiтпеген ұлттық құрамамыздың 11 тамыз күнi өткiзетiн жолдастық кездесуiнiң түйiнi шешiлгендей. Бiрақ жанкүйер қауым мен футбол мамандарының қалыптасқан жағдайларға айтары көп. Не iстеп, не қойғандары түсiнiксiз Футбол одағының жұмыс iстеу мәнерiне таңданбасқа шара қалмай отыр осы күнi.

Дүйсенбi күнi Қазақстан премьер-лигасының 20-тур ойындары аяқталды. Сенбi күнi "Ертiс" пен "Ақтөбе" арасында өткен матчтан бастау алған осы турда қонақтар басымдығы айқын сезiлдi.

Елдiң әртүрлi қайырымдылық қорлары, қоғамдық бiрлестiктерi, жастар және волонтерлiк ұйымдары, блогерлерi мен бастамашы топтары Астанада бас қосып, үш күн бойы фандрейзинг мәдениетiн оқып, әлеуметтiк мәселелердi шешудiң жаңа тәсiлдерiн үйрендi. Қазақстанның Азаматтық альянсының ұйымдастыруымен өткен Social Camp Astana 2010 атты елiмiздiң үкiметтiк емес ұйымдары (ҮЕҰ) үшiн ауқымды бейресми барысында ҮЕҰ әр кезде де әлеуметтiк жаңартулармен үздiк идеяларды жеткiзушi болып келгенi ашық айтылды.

Өткен аптада Алматыда қызықты шеру өттi. Әуесқой спортшылар мен кәсiби ұшқыштар қатысқан авиашеруде ұшақтардың жоғарғы пилотаж өнерi тамашаланды. Бұл жиынға Көлiк және коммуникация министрi Әбiлғазы Құсайынов қатысып, Бақбақты ауылының көгiндегi "Jeppesen Air Party" авиашеруiнiң маңыздылығын атап өттi. Бұл шеруде 20 әуе кемесi, соның iшiнде "Cessna", "Eupocopter", "AUTOGYR" және "Як" ұшақтары көкке көтерiлдi.

Қазақтың халық ақыны Майлықожа Сұлтанқожаұлы 1835 жылы қазiргi Оңтүстiк Қазақстан облысы, Отырар ауданы, Қожатоғай ауылында дүниеге келген. 1898 жылы Ордабасы ауданы, Бадам ауылында қайтыс болған. Ауыл молдасынан сауат ашып, ескiше хат таныған. Майлықожа өлеңдерiн ауызша шығарған, өзi жазып қалдырған мұралары да кездеседi. Майлықожаның әдеби мұрасын жанры мен мазмұнына қарай төрт тақырыпқа бөлуге болады: ғибрат, нақылдар, арнау өлеңдер, дастан, мысалдар, айтыстар. Ақын ауыз әдебиетi үлгiлерiн жазып алып, жинаумен де шұғылданған фольклоршы Ә.Диваев мол деректi Майлықожадан алғанын жазып қалдырған.

Қазақстанға келуге ықылас бiлдiрген туристер елiмiз жайлы мәлiметтi қайдан алады? Көрiктi орындар мен әсем табиғат, демалыс орындары мен орталықтарды бiлу үшiн шетелдiк туристер мен жерлестерiмiз көре алатын портал жасалды. Жақында Туризм және спорт министрлiгiнiң Туризм индустриясы комитетiнiң ұйымдастыруымен www.visitkazakhstan.kz арнайы порталы ашылмақ.

...Бiз Жәнiбекпен 1972 жылы Қазақ мемлекеттiк университетiнiң журналистика факультетiне оқуға бiрге түстiк. Бiрақ оның әншi Жәнiбек екенiн мен бiрден бiлгем де жоқ.

"Жiгiттер" продюсерлiк орталығы құлашын кеңге жайып келедi. "Жiгiттер" тобы, "Жалын", Асқар Жүнiсбеков, Болатбек Досыбаев та осы орталықтың өнерпаздары. Продюсерлiк кәсiптi меңгеру де оңай емес. Бiр әншi емес, бiрнеше әншi жiгiттерден құралған топ пен жеке-жеке әншiлердi қанатының астына алып, қамқорлық жасау кез келгеннiң қолынан келетiн дүние емес. Ал, бiрақ, Ерғали Әбдiрайымов осы қиындықты меңгерудi өзiне басты мақсат етiп алса керек.
"Жiгiттер" продюсерлiк орталығының концертiн өткiзгелi де бiр-екi айдың жүзi болды. Бүкiл Қазақстанды жеке концерттiк бағдарламаларымен аралап шыққан "Жiгiттердiң" продюсерiмен аз-кем тiлдесудiң сәтi түскен едi.

Қазақ дарындардан кенде емес. Бұл қазақ дейтiн ұлттың тағдыр-тәлейiне берген Алла Тағаланың сыйы болар бәлкiм. Дарынын қастерлеп, ұлысын ұлықтаған ұлттың тағы бiр талантты ұлының қолынан туған асыл дүниелерi елiмiздiң қымбат асыл қазынасына айналды. Қолөнер iсiнiң көркем шеберi, зергер-ұста, марқұм Дәркембай Шоқпарұлының инемен құдық қазғандай термелеп жиған жәдiгерлерi, қолынан соққан асыл бұйымдары бүгiнде тарих қойнауына беттеп барады.

Жақында Оңтүстiк Қазақстан облысына "Қазпошта" АҚ-ның басқарма төрағасы Дәурен Тұманбайұлы Молдағалиев мырза iс сапармен келдi. Бүгiнде "Қазпошта" АҚ-ы қарқынды дамып келе жатқан ұзақ мерзiмдi даму потенциалы бар, перспективалы негiзгi инфрақұрылым салаларының бiрi болып саналады. "Қазпоштаның" соңғы кездегi қол жеткен үлкен жетiстiгi – оның жаңару және реформалау жолынан өтiп, пошта-жинақ жүйесiн құрып, заң жүзiнде бекiп, нығаюында болып отыр. Қысылтаяң шақ болса да "Қазпошта" АҚ-ның басқарма төрағасы Дәурен Тұманбайұлымен сұхбаттасудың сәтiн таптық.

Адамзат саны 7 миллиардқа жуықтады. Жақында "Жер халқы" қоры адамзат саны 6 миллиард 890 миллионға жеттi деп мәлiмет таратқан. Құдайдың берген жанын аманатқа алған Адам баласы өзi қолдан жасаған зұлматқа да, қырғынға да қарамастан, тоқтаусыз көбею үстiнде.

Көркем сөздiң қас шеберi, кемел жазушы Мұхтар Әуезов, мiнекей, бiр жылдан асты, тор көз терезелi, сыз иiсi шыққан абақтының қуықтай бөлмесiнде қор болып жатыр.
Қор болғаны емей немене. Әрәдiк абақты күзетшiсi керзi етiгiмен жер еңбегiн ойып жiбере жаздап, дүрс-дүрс басып кеп, шалдырлатып құлыпты бұрайды, шиық еткiзiп есiктi ашады.

Қазақ тiлiнiң мәселесiн "қазақтiлдi саясаткерлер мен журналистер ғана қаузауы тиiс мәселе" деп қарау – өткеннiң iсi. Шындығында, Қазақстандағы қазақ тiлiнiң мәселесi – егемен елдегi мемлекеттiк тiлдiң мәселесi екенiн ұғыну керек. Оны сырт елдерден келген ғалымдар арнайы зерттеп, диссертация қорғап, ғылыми айналымға енгiзiп жүр.

Алматы қаласында өткен "Бiлiм мен тәрбие беруде сапа және өнiмдiлiк" атты тақырыптағы халықаралық конференцияда әлемнiң түкпiр-түкпiрiнен бiлiм саласында тер төгiп жүрген ғалымдар бас қосты. Онда бүгiнгi заманның жастарын тәрбиелеуде кездесiп отырған мәселелер сөз болды. Соңғы технологиялық үрдiстердi қалт жiбермейтiн еуропалық ғалымдардың өзi "үйрен де жирен" дейтiн дәстүрге көшкен.

Есiмi елге таныс осы бiр қарымды журналистiң шабытқа, шығармашылыққа толы отыз жылға жуық уақыты Павлодарда өттi. Қазақ журналистикасында өзiндiк iз қалдырып, қоғамның қайнаған ортасында жүрген Ғалекеңнiң елге келiп, "Қазақстан-Шымкент" телеарнасын басқарғанына бiр жыл толды. Десек те оңтүстiк өңiрiне қарағанда солтүстiктiң жұртшылығына есiмi етене таныс Ғалым Омарханов тың ой, жаңа идеяларды жүзеге асыруды жаны сүйедi.

Нұрлыбай ағаның болмыс-бiтiмiнiң өзi актер екендiгiн бiрден аңғартады. Қапсағай бойлы ұзын денесi, әдемiше келген түр-тұлғасы, мейiрлене қарайтын сұлу жанары, бәрi-бәрi теледидардың экранынан ғана көретiн бейнеге ұқсайды. Барлық болмысыменен, айрықша келбетiменен Нұрлыбай аға өзгеше әртiс...

Жарқын Қоңырбайқызы – Мәскеудегi Халықтар достығы мен ұлттық мәдениеттердiң дамуын қолдаудың "Астана" қорының президентi. Ол нәзiкжанды әйел заты болса да, Мәскеудегi 10 мың қазақтың жұтылып кетпесi үшiн бiраз шаруа тындырып келедi. Бос уақытында жергiлiктi қазақ балаларына, студенттерге қазақ тiлiнен тегiн дәрiс беретiн Жарқын апайдың ендiгi арманы – қазақ тiлiн үйрететiн орталықтың ашылуына күш салу.

СЕРБИЯ КОСОВАНЫҢ ТӘУЕЛСIЗДIГIН МОЙЫНДАМАЙДЫ
Сербия парламентi Гаагадағы халықаралық соттың шешiмiне қарамастан, Косованың тәуелсiздiгiн мойындамай отыр. 11 сағаттық жиыннан соң, Белград Приштинаға қатысты жаңа резолюция қабылдады. Оған 192 депутат қолдау көрсетiп, 26-сы қарсылық бiлдiрген. Құжатта Сербия Республикасының Косово егемендiгiн ешқашан мойындамайтыныдығы көрсетiлген. Сондай-ақ, бейбiт келiссөздер жүргiзу үшiн талаптар Сербия конституциясына сай келу мәселесi де қамтылған. Еске сала кетейiк, БҰҰ-ның шешiмi бойынша, шiлденiң 22-де Косоваға тәуелсiздiк берiлдi. Бүгiнгi күнi оны жеке мемлекет ретiнде 69 ел мойындап отыр.

Адамзаттың табиғатпен үндесiп, қоршаған ортадағы табиғи тепе-теңдiктi сақтай отырып өмiр кешуi ешқашан оңай бола қоймаған. Шырышы бұзылмаған әсем алқаптардың сұлулығына адамның көзi тоймаса да, жұмыр басты пенде жүрiп өткен жердiң жұлма-жұлмасы шығатынына ежелден тарих куә. Әсiресе өктем, зорлықшыл отаршылар жат өлкенi жаудай талап, ту-талақайын шығарып қана қоймай, тарихи қалыптасқан жер атауларын түбегейлi өзгертуге мейлiнше күш салатыны қалыптасқан жағдай. Тарихи санасынан, табиғи сұлулығынан айрылған елдi билеу жеңiлдей түсетiнiн басқыншылар әрдайым жақсы бiлген.

Мәскеу шiлденiң 23-iнен бастап Финляндияның 14 сүт өндiретiн зауытының өнiмдерiн тасымалдауға тыйым салды. "Россельхознадзор" мекемесi мұндай тоқтамға сүт және ет өнiмдерiн импорттайтын финляндиялық 23 кәсiпорнын тексергеннен кейiн келiп отыр. Арнайы тексеру нәтижесi бойынша, сүт өндiретiн кейбiр зауыттар сүттi қайта өңдеуге орташа есеппен 50 сағат жұмсаған. Ал қалыпты жағдайда бұл бiр сөткенiң iшiнде қайта өңделiп шығуы қажет. Сондай-ақ, тексеру шарасының салдарынан "Atria", "HK Ruokatalo", "Snellman" және "Saarioinen" сынды ет өндiретiн мекеме мен "Valio", "Ingman Ice Cream" брендiмен танымал балмұздақ шығаратын кәсiпорын өнiмдерiне шектеу қойылды.

Оңтүстiк Америка қашанда ерекше табиғатымен тамсандырған ғажайып құрлық. Әлемде кездеспейтiн көзiлдiрiктi аю, тау ламалары мен тылсым пампастар жергiлiктi халықтың айбынын асқақтата түсетiнi сөзсiз. Жанға жайлы осы оңтүстiк жартышардағы қыс мезгiлi биыл жайсыз болды. Әдетте бұл маусымда қар қылаулап қана жауатын, ал температура 0 градустың ол жақ, бұ жағында. Бiрақ биыл қыс қаһарын аямады, қалың жауған қар мен аяздан 100-ден астам адам үсiктен көз жұмды.