12 Jeltoqsan, 13:39 447 0 Ádebıet Túrkistan Gazeti

Alash qaıratkeri Barlybek Syrttanulynyń kitaby jaryq kórdi

Jaqynda «Alashorda» qoǵamdyq qory baspasynan Mádenıet jáne sport mınıstrliginiń baǵdarlamasy aıasynda tuńǵysh ret Alash qaıratkeri, kórnekti saıası tulǵa, qazaqtyń alǵashqy Konstıtýııasyn jazǵan zańger Barlybek Syrttanulynyń kitaby 5 myń dana taralymmen shyǵyp otyr.

Barlybek Syrttanuly 1866-1914 jyldar aralyǵynda ómir súrgen qazaq oqyǵany. 1890 jyly Sankt-Peterbordaǵy Imperatorlyq ýnıversıtetti úzdik bitirgen, 9 tildi emin-erkin meńgergen bilimdi, erýdıt azamat. Alash qozǵalysynyń Ortalyq tulǵasy retinde azattyq ıdeıasyn taratqan, patshalyq úkimetke qarsy kúres uıymdastyrǵan reformator. 1911 jyldyń 13 maýsymynda Á.Bókeıhannyń tapsyrmasymen 4 bólim, 28 baptan  ǵana turatyn «Qazaq eliniń Ýstavy» konstıtýııalyq eńbegin jazǵan. Almaty qalasynan I Musylmandar kitaphanasyn, emhanasyn, mektebin ashqan halyq perzenti. 1914 jyldyń 26 qarashasynda Jetisý oblysynyń áskerı gýbernatory M.Folbaýmnyń buıryǵymen atý jazasyna kesilgen. 48 jasynda qaza tapqan qaıratker «Yntymaq erejesi», «Dárilik ósimdikter», «Qazaqtardyń ómirin jaqsartý týraly» t.b. eńbekterdiń avtory.

Kitapty qurastyryp, alǵysózi men túsinigin jazǵan tulǵa murasyn zertteýshi, «Daryn» memlekettik jastar syılyǵynyń laýreaty Eldos Toqtarbaı. Kitaptyń birinshi bólimine Barlybek Syrttanulynyń ómir jolyna, qoǵamdyq-saıası qyzmetine qatysty Máskeý, Peterbor, Tashkent, Omby arhıvterinen tabylǵan tarıhı qujattar men materıaldar toptastyrylǵan. Kitaptyń «Barlybektaný máseleleri» degen ekinshi bólimine ár jyldary jazylǵan tulǵa týraly ǵalymdardyń maqalalary men zertteýleri engen. Kitaptyń jalpy redakııasyn UǴA akademıgi, f.ǵ.d., professor D.Qamzabekuly basqarǵan. Kitapqa z.ǵ.d., professor N.Dýlatbekov, t.ǵ.d., professor O.Muhatova, f.ǵ.d., professor S.Jumaǵul syndy ǵalymdar pikir jazǵan. Bul kitap Barlybek Syrttanulyn tanımyn, zertteımin degen nıeti bar jastarǵa oı salyp, mol derek beredi.

 

 

 

Sońǵy jańalyqtar