9 Qyrkúıek, 15:00 167 0 Jańalyqtar Túrkistan Gazeti

Abaı men Ál-Farabıdiń mereıtoılary qalaı atap ótiledi

Búgin Aqordada Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik hatshysy Marat Tájınniń tóraǵalyǵymen Abaı Qunanbaıulynyń 175 jyldyq mereıtoıyn daıyndaý jáne ótkizý jónindegi Memlekettik komıssııanyń otyrysy ótti, dep habarlaıdy QazAqparat.

Otyrysty ashqan Memlekettik hatshy Marat Tájın «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasynyń mańyzdy baǵyty ulttyń «mádenı kodyn» saqtaý bolyp tabylady, bul oraıda, mereıtoılyq is-sharalar Abaıdyń rýhanı murasyn saqtaýǵa, zerdeleýge jáne nasıhattaýǵa baǵyttalýy tıis, – dep atap ótti. Otyrysta sóz sóılegen Mádenıet jáne sport mınıstri Aqtoty Raıymqulova, Bilim jáne ǵylym mınıstri Ashat Aımaǵambetov, Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstri Dáýren Aımaǵambetov, Gýmılev atyndaǵy EUÝ rektory Erlan Sydyqov, Shyǵys Qazaqstan oblysynyń ákimi Danııal Ahmetov, Ulttyq aýdarma bıýrosynyń atqarýshy dırektory Raýan Kenjehanuly  josparlanǵan is-sharalar men jobalar týraly baıandady. Abaı shyǵarmalary shetelderdiń irgeli tilderine jáne túrki halyqtarynyń tilderine aýdarylyp, jaryqqa shyǵarylady. Uly aqynnyń ómiri men shyǵarmashylyǵy týraly derekti fılmder túsiriledi. IýNESKO-nyń Shtab-páterinde Qazaqstannyń úzdik shyǵarmashylyq ujymdarynyń Gala-konerti jáne tanymal abaıtanýshy ǵalymdardyń qatysýymen  halyqaralyq ǵylymı-praktıkalyq konferenııa ótedi. Mereıtoıǵa arnalǵan halyqaralyq konferenııa elordada ótedi. Mádenıet jáne sport mınıstrligi jáne ákimdikter uly oıshyldyń muralaryn nasıhattaý boıynsha teatrlandyrylǵan qoıylymdar, mýzeılik eksponattar, kitap kórmelerin, shyǵarmashylyq konkýrstar men festıvalder, aıtystar, ekspedıııalar, chellendjder, flesh-mobtar jáne basqa da kóptegen is-sharalar josparlap otyr.

Abaı atyndaǵy memlekettik akademııalyq opera jáne balet teatry Túrkııa, Reseı jáne Qytaıda «Abaı»  operasy qoıylymyn sahnalaıdy. Elimizdiń barlyq mektepterinde ashyq sabaqtar, shyǵarma jazýdan, aqyn óleńderi men qara sózderin mánerlep oqýdan konkýrstar ótedi. Abaı shyǵarmashylyǵyn úzdik bilýge arnalǵan oqýshylar arasyndaǵy jalpyrespýblıkalyq olımpıadanyń jeńimpazdary men laýreattaryna Gýmılev atyndaǵy EUÝ men ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ-da oqý úshin 50 bilim granty taǵaıyndalatyn bolady. Olar elordada ótetin «Abaı Baly» saltanatynan qatysady. Muǵalimder men oqytýshylar arasynda Abaı shyǵarmashylyǵyn oqytýdyń úzdik ádistemesi boıynsha da konkýrstar ótedi.

Elimizdiń barlyq joǵary oqý oryndarynda «Abaı oqýlary», konferenııalar men sımpozıýmdar, poetıkalyq jáne ádebı festıvaldar, konkýrstar men olımpıadalar ótkiziledi. Ǵylymı jumystardy júıeleý úshin EUÝ janynan «Abaı akademııasy» qurylady, sondaı-aq abaıtaný boıynsha ǵylymı granttar kólemi ulǵaıtylady.

Mass-medıada jáne ınternet jelisinde keń túrde taratý arqyly uly aqynnyń ómiri men shyǵarmashylyǵy týraly birneshe televızııalyq jáne radıobaǵdarlamalardyń jáne basqa da medıa ónimderdiń shyǵarylymy josparlanýda.  Elimizdiń shyǵarmashylyq odaqtarynyń jumysynda Abaı jáne onyń murasy erekshe oryn tabýy tıis. «Abaıtaný» boıynsha beıne jáne aýdıo dárister toptamasy ázirlenip, «Abaı álemi» portaly jańǵyrtylady.

Mereıtoı barysynda «Abaı-Shákárim» mavzoleı kesheni, Abaıdyń mýzeı úıi, Qunanbaı qajy áýletiniń qorymy jóndeýden ótkizilmek. Oblys ákimdigi Abaı aýdanyndaǵy birneshe jol ýchaskelerine jóndeý jumystaryn júrgizýdi josparlap otyr.

Memlekettik hatshy Marat Tájın Memkomıssııaǵa Memleket basshysyna úsh bastamamen shyǵýdy usyndy: Semeı qalasyndaǵy áýejaıǵa Abaı esimin berý; Ádebıet jáne óner salasyndaǵy memlekettik syılyqty Abaı atyndaǵy memlekettik syılyq dep ózgertý; Qazaqstannyń elshilikteriniń bazasynda «Abaı ortalyqtaryn» qurý.

Úkimet Abaı Qunanbaıulynyń 175 jyldyq mereıtoıyn daıyndaý jáne ótkizý jónindegi jalpyrespýblıkalyq jospardyń jobasyn Memlekettik komıssııanyń qaraýyna 2019 jyldyń 1 qazanyna deıin engizýi tıis.

Búgin Memlekettik hatshy Ábý Nasyr ál-Farabıdiń 1150 jyldyq mereıtoıyn daıyndaý jáne ótkizý jónindegi Memlekettik komıssııanyń otyrysyn ótkizdi.

– Elbasynyń «Uly dalanyń jeti qyry» maqalasynda atalǵan uly esimder ishinde  ál-Farabıdiń aty birinshi tur. Onyń murasy álemdik órkenıettiń ıgiligi bolyp tabylady, – dep atap ótti Memlekettik hatshy otyrystyń ashylýynda.

Bilim jáne ǵylym mınıstri Ashat Aımaǵambetov, ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ rektory Ǵalym Mutanov, Syrtqy ister mınıstriniń birinshi orynbasary Muhtar Tileýberdi, Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstri Dáýren Abaev mereıtoı aıasynda josparlanǵan jobalary týraly baıandady.

Mereıtoı sheńberinde Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetiniń bazasynda onlaın jýrnal shyǵarý arqyly farabıtanýshylardyń halyqaralyq ortalyǵyn qurý josparlanýda. «ál-Farabı jáne álemdik órkenıet» atty halyqaralyq ǵylymı sımpozıýmge daıyndyq bastaldy. Uly ustazdyń eńbekteri aýdarylyp, jaryqqa shyǵarylady, derekti fılmder men teleradıo baǵdarlamalar túsiriledi. Elimizdiń barlyq joǵary oqý oryndarynda, ǵylymı jáne mádenı uıymdarynda halqymyzdyń dańqty tulǵasynyń muralaryn nasıhattaýǵa baǵyttalǵan konferenııalar, sımpozıýmder jáne basqa da kóptegen bilim, mádenı akııalar ótedi.

Sońǵy jańalyqtar