28 Mamyr, 11:32 455 0 Zań Anar LEPESOVA

Senat parlamenttik oppozıııaǵa qatysty zań qabyldady

Parlament Senatynyń jalpy otyrysynda «QR Parlamenti jáne onyń depýtattarynyń mártebesi týraly» Konstıtýııalyq zańyna tolyqtyrýlar engizý týraly» Konstıtýııalyq zańy, sondaı-aq «QR Parlamentiniń komıtetteri men komıssııalary týraly» Zańyna parlamenttik oppozıııa máseleleri boıynsha ózgeris pen tolyqtyrýlar engizý týraly» Zańy qabyldandy.

QazAqparattyń habarlaýynsha, zań jobasy Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń byltyr 20 jeltoqsanda Ulttyq qoǵamdyq senim keńesiniń otyrysynda parlamenttik oppozıııa ınstıtýtyn zańnamalyq bekitý týraly tapsyrmasyn oryndaý maqsatynda daıyndaldy.

«Ol úshin «Aq jol» Demokratııalyq partııasy aldyn ala (2013 jyly) ázirlegen «Parlamenttik oppozıııa týraly» zań jobasyn Memleket basshysynyń tapsyrmasyna jáne de qoldanystaǵy zańnamalyq talaptarǵa sáıkes jańarttyq. Jumys barysynda biz damyǵan memleketterdiń, árıne – Eýropa tájirıbesin paıdalandyq. Eń aldymen – «Quqyq arqyly demokratııaǵa damý» atty Eýropa komıssııasynyń («Veneııa komıssııasy» dep atalatyn), «Demokratııalyq parlamentterdegi oppozıııanyń róli týraly» baıandamasyn qoldandyq», - dep toqtaldy Májilis depýtaty Azat Perýashev.

Onyń sózine qaraǵanda, zań jobasynyń eń alǵashqy novellasy – buǵan deıin otandyq quqyqtyq keńistikte bolmaǵan «oppozıııa» uǵymyn engizýi men zańdastyrýy.

«Veneııa Komıssııasy baıandamasynyń 11-shi tarmaǵynda «Parlamenttik oppozıııa degen – parlamentke engen, biraq úkimettiń músheleri joq saıası partııalardan turady» degen anyqtama berilgen. Alaıda bizder ony Qazaqstannyń tirshiligine jetkilikti emes dep taptyq. Sol úshin, parlamenttegi oppozıııany bılikke shynymen synshyl bolyp, balama kózqaras usynyp, qoǵam talqylaıtyn, qoǵamdy alandatatyn máselelerdi kóterýge mindetti bolýy kerek degen talabymen tolyqtyrýdy jón kórdik. Sondyqtan, Zzń jobasynda «parlament oppozıııasynyń» anyqtamasynda, bul partııalar, ádette, bılik partııasynan bólek, ózgeshe saıasat júrgizýge mindetti degen tezıs engizilgen. Iaǵnı, biz «oppozıııamyn» deýshilerdi parlamentte únsiz júrmeı, belsendi jumys júrgizýge, qoǵam úshin shyn atsalysyp, mańyzdy problemalardy kóterýge, bıliktiń saıasatyna jańa kózqarasy bolyp, bólek usynystardy berýge arnaıy ıtermelep otyrmyz. Osyndaı partııalarǵa, «parlamenttik oppozıııa» ataǵymen shektelmeı, biz sol uǵymyn mártebesi men quqyqtyq kepildikterimen tolyqtyrýdy usynyp otyrmyz», - dedi Perýashev.

Mysaly, oppozıııa úshin birqatar quqyqtyq artyqshylyq qarastyrylǵan: árbir sessııa kezinde parlamenttik tyńdaý men úkimet saǵattaryn (mınıstrlerdiń esebin tyńdaý) bekitý quqy, úkimettiń zań jobasymen (oppozıııa kelispeıtin) qatar balama (alternatıvti) zań jobasyn usyný; Parlamenttiń kez-kelgen is-sharasynda, Májilis pen Senattyń birlesken otyrysynda sóz sóıleýge kepildik beriledi.

«Baıandamamnyń basynda aıtqanymdaı, qujatty jańartqanymyzdan keıin, ol taǵy da jergilikti, ulttyq jáne de halyqaralyq deńgeıde talqylaýdan ótken. Mysaly, bıylǵy qańtar aıynyń basynda depýtattyq saparlar barysynda aımaqtardaǵy saılaýshylardyń, ǵalymdardyń jáne saıası qoǵam ókilderiniń qatysýymen talqylandy. Zań jobasy jańa parlamenttik dástúrlerdi, bılik pen órkenıetti oppozıııa ózara jańa deńgeıin jáne jańa saıası mádenıetti qalyptastyrýǵa qyzmet etetinine senimdimin. Sizder, Senat depýtattary zań jobasyn qoldasańyzdar, zań 2021 jyldan bastap kúshine enedi», - dedi Azat Perýashev.

 

Sońǵy jańalyqtar